Iriston.com
www.iriston.com
Цæйут æфсымæртау раттæм нæ къухтæ, абон кæрæдзимæ, Иры лæппутæ!
Iriston.com - история и культура Осетии
Кто не помнит прошлого, у того нет будущего.
Написать Админу Писать админу
 
Разделы

Хроника военных действий в Южной Осетии и аналитические материалы

Публикации по истории Осетии и осетин

Перечень осетинских фамилий, некоторые сведения о них

Перечень населенных пунктов Осетии, краткая информация о них и фамилиях, в них проживавших

Сборник материалов по традициям и обычаям осетин

Наиболее полное на сегодняшний день собрание рецептов осетинской кухни

В данном разделе размещаются книги на разные темы

Коста Хетагуров "Осетинскя лира", по книге, изданной во Владикавказе (Орджоникидзе) в 1974 году.


Перечень дружественных сайтов и сайтов, схожих по тематике.



Rambler's Top100 Рейтинг@Mail.ru Индекс цитирования
Статьи Словари
Здравствуйте, Гость
Регистрация | Вход
Опубл. 19.12.2010 | прочитано 1542 раз |  Комментарии (2)     Автор: Tabol Вернуться на начальную страницу Tabol
ИРОН ПОЕТТÆ БЕСТАУТЫ ГИУÆРГИЙ ТЫХХÆЙ

Ходы Камал 

 

        ХУЫНДЫ 

 

Бестауты Гиуæргийæн 

 

Цæуæм, мæ хæлар, бауайæм Къуыдармæ, 

Уым бирæ ис парахатзæрдæ адæм. 

Дæ фыдгул ма хæсса йæ уд йæ армы, — 

Æрбабонмæ цом «Ерцъойы» фæбадæм. 

 

Цæлхъзард фæкæнæм... 

                        Радзурæм нæ хъыгтæ... 

Кæрæдзийæн лæджы нуазæнтæ раттæм... 

Ирон сыкъатæй арæгъ кæнæм фынгтыл — 

Нæртон фидыц куыд басгуыхой нæ бадтæн! 

 

Кæм кæны зæрдæ зонды дзырдæн уисæн!.. 

Ехх, дунейыл ныр уарзты цæхæр бандзар!.. 

Кæлдзæн цыхцырæй сыкъамæ зæрин сæн. — 

Фæкалд йæ былæй! Ахуыпп дзы кæн, дзагдар! 

 

Кæсдзысты ’дзæмæй цъити ’вронг къæдзæхтæ, 

Цыдæр рох зæл сæ айнæг хъустыл уайдзæн, 

Æмæ нæрдзæн ирон ныхас — къæрц-цæхгæр, 

Йæ нæртон мыртæм зæрдæты их тайдзæн. 

 

Гъестæй фæкæндзæн буц хистæр бæркады сидт, 

Ныффæдзæхсдзæн нæ, Уастырджи, дæуыл дæр, 

Æмæ куы ссара йе ’гас хæдзар алчи, 

Йæ хибар уаты уæд тыхсдзæн цæуылдæр... 

 

1969 азы 21 октябрь 

 

 

Цæрукъаты Алыксандр 

 

БЕСТАУТЫ ГЕУÆРГИМÆ 

 

Кæуыл фæдзæхсон 

Мæ иунæджы сæр? 

Кæдæм фæхæссон 

Мæ уынгæджы хъæр? 

 

Кæмæ бахъара 

Æбон лæджы мæт? 

О, чи банкъара 

Мæ фыды хъысмæт?.. 

 

Мæ мады хъарæг 

Кæй риу агайа? 

Мæ уынгæг зарæг 

Кæй хъусыл уайа? 

 

Мæ кæстæр хæлар 

Фæсхохаг лæппу, 

Мæ удæнцой дзуар 

Дæ уаз ном кæд у! 

 

Дæуæй ныфсджын дæн 

Нæ хæхты рæбын! 

Дæуæй тыхджын дæн 

Нæ цъæх арвы бын! 

 

Кæнын уæндон цыд 

Дæ иунæг фендæй. 

Дæу зонын номдзыд 

Æцæг поэтæй! 

 

Нæ адæмы уаг — 

Дæ аив конды. 

Æцæг адæймаг 

Нæ ныры бонты! 

 

Мæ домд зæрдæмæ 

Цы хъару дæттыс! 

Æнусбонтæм мæ 

Дæхиуыл бæттыс! 

 

1973 

 

 

Хъодзаты Æхсар 

 

ДИПТИХ БЕСТАУТЫ ГЕУÆРГИЙЫ НОМЫЛ 

 

                        1 

Уый арæзта аргъуан 

        æргъæуæй, дзындздурæй, 

уый хастаид хорз уацтæ 

        стъалытæй, хурæй. 

 

Хæрамæй хызт уыди, 

        йæ цинтæ, йæ уарзт та — 

æхсинæджы пæррæст, 

        æхсинæджы хъазтау. 

 

Уый кастаид зæдтимæ 

        Уазайæ, цьуппæй... 

О сонт азты талф-тулф, 

        о сау дугты цоппай... 

 

Уæ бæхы кьæдзилмæ 

        уый фидар ныббастат, 

фæхоста йæ дуртыл, 

        сындзытыл æй ласта. 

 

Æвдылдтат æй цъыфы, 

        уæ лехъа йыл уагътат, 

уæ хъыпма, уæ марг-иу 

        йæ зæрдæйы тагътат. 

 

Тых-зилгæдымгæ йæ 

        ныссæста, ныууæрста, 

уæлæрвты йæ хаста, 

        дæлдзæхмæ æппæрста. 

 

Æфсымæртæ! Сырдтæ! 

        Дæлимонтæ! Адæм! 

...Цæргæбадæн уарзта — 

        ыссардта хæфсбадæн... 

 

9.12.90 

                        2 

Ды дур дæ ныр, о ме ’фсымæр Бестау1

дæуæн æнцон у — рухс дуне дыл батар, 

нæ хъусыс ницы. Нал уыныс, бецау, 

нæ худинаг, кæ сæфты хъæр, нæ азар. 

 

Мæныл йæ бæллæх сæвæрдта Хуьщау: 

чындæуы мын мæ Иры бæстæ сатар, 

тæхынц йæ сæрты сау халæттæ, сау, 

æмæ кæнынц йæ байуарыныл базар. 

 

Куыйдзых замантæ, тугзæйтæ, цæхæр... 

Бындзыд æвдиутæ, дзиглотæ — цæй адæм!.. 

Дæуæн æнцон у: фесæфтай дæ сæр 

æцæг дунемæ, хур-дзæнæт — дæ бадæн. 

Ды дур дæ, фæлæ хъусын æз дæ хъæр, 

дæ удаист хьæр... а зæххы æрратæм. 

 

13.06.91 

__________________________ 

1 Бестауты Георги ныгæд ис Згъудеры къуылдымыл.  

    Йæ ингæныл — йæ ныв, дзæнхъадурæй конд. 

 

 

Хостыхъоты Зинæ 

 

        БЕСТАУТЫ ГИУÆРГИМÆ 

 

                        1 

Мардмæ цы хауы нæ Хуыцауæй арфæйæ, 

Иууыл дæу фесты, нæ мæрдтыбæстаг 

                        æмгар: 

Алкæддæр немæ фæбадыс уынаффæйы, 

Не ’хсæн фæхъусæм æдзухдæр дæ 

                        дзырды ’хсар. 

 

Бирæ æмгæрттæй æмгæрттæн æгасдæр 

                        дæ... 

Фæлæ кæуыл бафтыд сау цин дæ 

                        рухсагæй, 

Чи дын фæдардта дæ цыбыр цард 

                        мастхæрдæй, 

Уыдон сæ цæссыг ныр асæрфынц сусæгæй. 

 

Чи дæ хуыдуг кодта маргхъæстæ 

                        ныхасæй, 

Чи кодта даутæ дæ сыгъдæг æрвон удыл, 

Д’ Амыран зæрдæ дын чи ’хсыдта де 

                        ’гасæй, 

Уыдон дæ уæлмæрды 'рлæууынц сæ 

                        зонгуытыл. 

 

Рухс кувæндонау дæ цырты раз 

                        балæууынц 

Абон, куы байдзаг и Хуссар Ир маройæ, 

Бамбæрстой, Ирæн дæу хуызæттæ ку’ 

                        амæлынц, 

Гъе уæд йæ сæрыл ысдзурæг дæр нал 

                        вæййы. 

 

                       

 

Ды урс зæххыл малусæгдзуаны цыдтæ-иу, 

Цы цъæх зæхх дын хаста-иу уалдзæджы 

                        цин, 

Уый артæфтыд баци, ныззаууат, 

                        ныддæрæн, 

Кæны йын тыхы фæрцы чидæр æфсин. 

 

Кæм-иу уагътай гаджидау: «Ир цæра 

                        ’дзухдæр», 

Нæ уыцы къона нын къæрныхæй фæхаст, 

Нæ гыццыл Ирыстон ныффæллади тохты, 

«Хъæр мæрдтæм дæр хъуысы,» — 

                        хæрдзынæ йæ маст. 

 

Ир сау арты судзы, туг хъары йæ риуæй, 

Йæ зæрдæ ныддæвдæг, йæ зæрдæ 

                        нырхуым, 

Йæ къуыбар цæссыгтæ йын бануазæм 

                        иумæ, 

Æз — ам, ды — уым. 

 

1991 азы апрель–октябрь 

 

 

Дзуццаты Хадзы-Мурат 

 

            БЕСТАУТЫ ГИУÆРГИЙЫ ХЪÆЛÆС 

                        ЙÆ ИНГÆНЫ УÆЛХЪУС 

 

Алæ-ма, цæмæн кæнут дзырддаг мæ ингæн? 

Æз а зæххимæ æмдзард, æмвæнд, æмдин дæн. 

Ам мын — кæддæр, æнусты тары — ауызтой мæ авдæн. 

Мæ туг йæхи куы базыдта, уæдæй нырмæ ам дæн. 

Кæдæй нырмæ, уый мын чи зæгъдзæн бæлвырдæй, 

Æз æндæр зæхх нæ зонын мæ равзæрдæй, мæ гуырдæй, 

Ома мæ раг, мæ рагон фыдæлтæй минтæн 

Ацы зæхх — сæ авдæн, ацы зæхх — сæ ингæн. 

Дзырдтон иронау мæсгуытæм, сæ кæлддзæгтæм, 

Иронау — дуртæ, бæлæстæ æмæ æхсæрдзæнтæм, 

Дзырдтон тæлтæг цæугæдæттæ æмæ Хъелы цадмæ, 

Дзырдтон иронау табугæнгæ Джеры дзуармæ 

Æмæ мын йæ хуызæн чи уыд, уыцы сылгоймагмæ, 

Дзырдтон иронау хæрзгойаг æмæ фыдгойагмæ, 

Уыдысты — æмæ мын сты — зæххон æмæ æрвонау, 

Дзырдтон сæм иронау — дзырдтой мæм иронау. 

Ныр-ма акæс, а зæхх мын исынц нæ сафтæ, 

Израиль араббæгты зæхх куыд байста, афтæ. 

Æз а зæххимæ æмдзард, æмвæнд, æмдин дæн... 

Ма мын æй байсут, ма мын байсут мæ ингæн! 

 

1990. 15. 02 



<==    Комментарии (2)      Версия для печати
Реклама:

Ossetoans.com allingvo.ru OsGenocid OsGenocid ALANNEWS jaszokegyesulete.hu mahdug.ru iudzinad.ru

Архив публикаций
  Июля 2019
» Открытое обращение представителей осетинских религиозных организаций
  Августа 2017
» Обращение по установке памятника Пипо Гурциеву.
  Июня 2017
» Межконфессиональный диалог в РСО-Алании состояние проблемы
  Мая 2017
» Рекомендации 2-го круглого стола на тему «Традиционные осетинские религиозные верования и убеждения: состояние, проблемы и перспективы»
» Пути формирования информационной среды в сфере осетинской традиционной религии
» Проблемы организации научной разработки отдельных насущных вопросов традиционных верований осетин
  Мая 2016
» ПРОИСХОЖДЕНИЕ РУССКОГО ГОСУДАРСТВА
» НАРОДНАЯ РЕЛИГИЯ ОСЕТИН
» ОСЕТИНЫ
  Мая 2015
» Обращение к Главе муниципального образования и руководителям фракций
» Чындзӕхсӕвы ӕгъдӕуттӕ
» Во имя мира!
» Танец... на грани кровопролития
» Почти 5000 граммов свинца на один гектар земли!!!
  Марта 2015
» Патриоту Алании
  Мая 2014
» Что мы едим, или «пищевой терроризм»
  Апреля 2014
» ЭКОЛОГИ БЬЮТ ТРЕВОГУ
  Августа 2013
» Хетӕг Ирыстонмӕ цӕмӕн лыгъд?
» Кто такие нарты?
» Ды хъæздыгдæр уыдтæ цардæй
» ДЫУУӔ ИРӔН ЙӔ ЗӔРДӔ ИУ УЫД
» ПОМНИТЕ, КАКИМ ОН ПАРНЕМ БЫЛ...
» ТАБОЛТЫ СОЛТАНБЕДЖЫ 3АРӔГ
  Июля 2013
» «ТАМ ПОЙМЕШЬ, КТО ТАКОЙ»…
» Последнее интервью Сергея Таболова